29 Νοεμβρίου 2008


ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΣΕΦΕΡΗΣ

Ο Γιώργος Σεφέρης γεννήθηκε στις 29 Φεβρουαρίου (ή 13 Μαρτίου) του 1900 στη Σμύρνη της Μικράς Ασίας. Ο πατέρας του ήταν καθηγητής της Διεθνούς Δικαίου στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Έζησε τα παιδικά του χρόνια στη Σμύρνη. Το 1914 ο Σεφέρης αρχίζει να γράφει τους πρώτους στίχους του. Το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς, με την αρχή του παγκόσμιου πολέμου η οικογένειά του έρχεται στην Αθήνα. Το 1918 ο Σεφέρης πηγαίνει στο Παρίσι για να σπουδάσει νομικά. Εκεί μέχρι το 1924, που θα πάρει το πτυχίο του, θα ζήσει το πνεύμα των νέων καιρών: Πικάσο, Απολλιναίρ, Μπρετόν, Πικάμπια, Ναγκίλεφ είναι οι ήρωες των καινούριων προσπαθειών στην Τέχνη. Αυτή την πνευματική ευφορία ο Σεφέρης τη ζει έντονα, γράφει και διαβάζει πολύ. Όμως θα τον πλήξει ανεπανόρθωτα στην ψυχή του η συμφορά του τόπου του: η Καταστροφή του '22, η προσφυγιά, οι για πάντα «χαμένες πατρίδες». Το χτύπημα αυτό θα αφήσει για πάντα τα σημάδια στη βαρύθυμη ποίησή του. Το 1926 διορίζεται ακόλουθος στο υπουργείο Εξωτερικών. Μπαίνοντας έτσι στο Διπλωματικό Σώμα θα σφραγιστεί και μ' αυτό το στοιχείο η ποίησή του. Σε μέρη μακρινά από την Ελλάδα θα τη ζει σαν υλική απουσία αγαπημένου προσώπου και η νοσταλγία θα τον κατακλύζει. Το 1931 εκδίδει μια συλλογή ποιημάτων με τίτλο Στροφή, που θα είναι πράγματι μια στροφή για τη νεοελληνική ποίηση. Στα ποιήματα αυτά ο Σεφέρης δεν πιθηκίζει τα ξένα λογοτεχνικά ρεύματα, αλλά σκύβει στις ρίζες του, στην ελληνική ποιητική παράδοση, που κυρίως για το Σεφέρη είναι το δημοτικό τραγούδι, ο Ερωτόκριτος, ο Σολωμός, ο Παλαμάς, Ο Μακρυγιάννης, ο Καβάφης. Την παράδοση αυτή συνταιριάζει με την παγκόσμια ελεύθερη ποιητική έκφραση του καιρού του, για να τραγουδήσει και να κλάψει με απλά, καθημερινά και καθάρια λόγια, με νοήματα πυκνά, μεστά και αληθινά τα προαιώνια βάσανα και τις ελπίδες του τόπου του και γενικότερα του κάθε Ανθρώπου, που πονάει πάνω στη Γη. Στο χώρο της νεοελληνικής ποίησης άλλαξαν με τη στροφή τα πάντα. Ελύτης, Ρίτσος και Γκάτσος θα ακολουθήσουν. Μέχρι το 1934 θα μείνει ο Σεφέρης ως διευθυντής στο Γενικό Προξενείο Λονδίνου. Το 1932 κυκλοφορεί η Στέρνα. Εδώ τα ποιήματα του Σεφέρη εκφράζουν βαθιά αγωνία και πόνο. Το 1934 επιστρέφει στην Αθήνα και το 1935 αρχίζει τη συνεργασία του στα Νέα Γράμματα (λογοτεχνικό περιοδικό), όπου εκδίδει επίσημα τη Στέρνα. Το 1935 ο Σεφέρης εκδίδει το Μυθιστόρημα. Τον Αύγουστο 1936 γίνεται η δικτατορία του Μεταξά. Το 1937 ο Σεφέρης δημοσιεύει στα Νέα Γράμματα επιστολή σχετικά με τον καθορισμό της δημοτικής. Το 1940 δημοσιεύεται το Ημερολόγιο Καταστρώματος Α' στα Νέα Γράμματα λογοκριμένο όμως από τη Δικτατορία. Είναι γεμάτο από βαρυθυμία και αγωνία. Το Μάρτιο του 1940 εκδίδει το Τετράδιο Γυμνασμάτων, μια συλλογή με υψηλής ποιότητας ποιήματα. Στο μεταξύ ο πόλεμος φτάνει. Η ιταλική επίθεση. Μετά η Γερμανική. Το 1941 γίνεται ο γάμος του με τη Μαρία Ζάννου. Στις 22 Απριλίου το ζεύγος Σεφέρη ακολουθεί την Ελληνική κυβέρνηση στην Κρήτη, μετά στην Αφρική. 1944 εκδίδει ο Σεφέρης στο Κάιρο τις Δοκιμές του, που είναι διάφορα φιλολογικά κείμενα μεγάλης αξίας. Τον ίδιο χρόνο εκδίδει στην Αλεξάνδρεια το Ημερολόγιο Καταστρώματος Β', ποιήματα που παρουσιάζουν την ονειρική ανάμνηση της μακρινής Ελλάδας. Το 1945 με την απελευθέρωση γυρίζει στην Ελλάδα και γίνεται διευθυντής του Πολιτικού Γραφείου του Αντιβασιλέα, Αρχιεπισκόπου Δαμασκηνού ως το 1946. Γίνεται σύμβουλος στο Εθνικό Θέατρο. Το 1947 του απονέμεται το Έπαθλο Παλαμά. Τον ίδιο χρόνο δημοσιεύει την Κίχλη (ο τίτλος του ποιήματος προήλθε από ένα πλοίο που βυθίστηκε ανοιχτά του Πόρου στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο), που είναι γεμάτη απαισιοδοξία, γιατί η Ελλάδα, αν και ελεύθερη, δεν παύει να αιμορροεί. Είναι οι επεμβάσεις των ξένων και ο εμφύλιος πόλεμος. Ο ποιητής εδώ μίλησε για το σπαραγμό του τόπου από τα δεινά του πολέμου. Αυτό το ποίημα έδωσε το Νόμπελ στο Σεφέρη.Στην ομιλία του στη Στοκχόλμη, στις 10 Δεκεμβρίου, ο μεγάλος ποιητής είπε, ανάμεσα στα άλλα: «... Ανήκω σε μια χώρα μικρή. Ένα πέτρινο ακρωτήρι στη Μεσόγειο που δεν έχει άλλο αγαθό παρά τον αγώνα του λαού του, τη θάλασσα, και το φως του ήλιου. Είναι μικρός ο τόπος μας, αλλά η παράδοσή του είναι τεράστια και το πράγμα που τη χαρακτηρίζει είναι ότι μας παραδόθηκε χωρίς διακοπή. Η ελληνική γλώσσα δεν έπαψε ποτέ της να μιλιέται. Δέχτηκε τις αλλοιώσεις που δέχεται κάθε τι ζωντανό αλλά δεν παρουσιάζει κανένα χάσμα. Άλλο χαρακτηριστικό αυτής της παράδοσης, είναι η αγάπη της για την ανθρωπιά, κανόνας της είναι η δικαιοσύνη. ...» Το 1948 ο Σεφέρης διορίζεται σύμβουλος στην πρεσβεία της Άγκυρας και μένει εκεί μέχρι το 1950. Το 1949 δημοσιεύεται στην Αθήνα, Η Έρημη Χώρα του Θ. Σ. Έλιοτ, που είναι μεταφρασμένη και προλογισμένη από το Σεφέρη. Το 1951 μετατίθεται ως σύμβουλος στην Πρεσβεία του Λονδίνου. Το 1952 διορίζεται πρεσβευτής στο Λίβανο. Από κει κάνει ταξίδια στην Κύπρο, για την οποία αργότερα γράφει τη σειρά ποιημάτων Ημερολόγιο Καταστρώματος Γ', που εκδίδει το 1955. Την ίδια χρονιά διορίζεται πρεσβευτής στο Λονδίνο, όπου μένει μέχρι το 1962. Το 1960 το πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ του δίνει τον τίτλο του επίτιμου διδάκτορα της Φιλολογίας. Το 1962 επιστρέφει οριστικά στην Ελλάδα και αποσύρεται από το Υπουργείο Εξωτερικών. Στις 10 Δεκεμβρίου 1963 του απονέμεται (πρώτη φορά σε Έλληνα) το βραβείο Νόμπελ. Ήδη από το 1956 το "Figaro Litteraire" έγραψε ότι ο Γιώργος Σεφέρης έχει πολλές πιθανότητες να κερδίσει το Νόμπελ Λογοτεχνίας. Το 1964 γίνεται ο Σεφέρης επίτιμος διδάκτορας της Φιλοσοφικής Σχολής του πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης και του πανεπιστημίου της Οξφόρδης. Το 1966 εκδίδει τα Τα τρία κρυφά ποιήματα, ένα έργο αινιγματικό, αλλά βαθύ στα νοήματα και άψογο στη μορφή. Στη δικτατορία (1967-1974) ο Σεφέρης εκδήλωσε φανερά την ανησυχία του για την κατάσταση στην Ελλάδα με δηλώσεις και με γραφτά του. Το 1971 ο Σεφέρης πεθαίνει. Δεκάδες χιλιάδες κόσμου παρακολούθησε την κηδεία του. Η προσφορά του Γιώργου Σεφέρη στα ελληνικά Γράμματα είναι ιδιαίτερα σημαντική. Άνοιξε ένα νέο δρόμο στην ελληνική ποίηση. Είναι ένας από τους καλύτερους «μάστορες» της ποιητικής τέχνης. Το ύφος του σεμνό και ρεαλιστικό. Η έκφρασή του λιτή και αστόλιστη εκφράζει απλά τη νεοελληνική πραγματικότητα με τις ατυχίες της και το δράμα της. Πολλά ποιήματά του έγιναν τραγούδια από Έλληνες μουσικοσυνθέτες (Μ. Θεοδωράκης, Γ. Μαρκόπουλος κ.ά.).

24 Νοεμβρίου 2008


Ο ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟΣ ΤΟΥ ΒΙΤΣΕΝΤΖΟΥ ΚΟΡΝΑΡΟΥ

Ο Ερωτόκριτος είναι μία έμμετρη μυθιστορία[1] που συντέθηκε από τον Βιτσέντζο Κορνάρο στην Κρήτη τον 17ο αιώνα. Αποτελείται από 10.012 (οι τελευταίοι δώδεκα αναφέρονται στον ποιητή) ιαμβικούς δεκαπεντασύλλαβους ομοιοκατάληκτους στίχους στην Κρητική διάλεκτο. Κεντρικό θέμα του είναι ο έρωτας ανάμεσα σε δύο νέους, τον Ερωτόκριτο (που στο έργο αναφέρεται μόνο ως Ρωτόκριτος ή Ρώκριτος) και την Αρετούσα, και γύρω από αυτό περιστρέφονται και άλλα θέματα όπως η τιμή, η φιλία, η γενναιότητα και το κουράγιο. Μαζί με την Ερωφίλη του Γεώργιου Χορτάτση είναι τα σημαντικότερα έργα της κρητικής λογοτεχνίας. Ο Ερωτόκριτος πέρασε στην λαϊκή παράδοση και παραμένει δημοφιλές κλασικό έργο, χάρη και στη μουσική με την οποία έχει μελοποιηθεί.

12 Νοεμβρίου 2008

Η ΔΙΑΠΛΑΣΙΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΩΝ
ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΤΟΥ Γ.ΞΕΝΟΠΟΥΛΟΥ
Tα πρόσφατα χρόνια νέοι μελετητές της ελληνικής γραμματείας, του θεάτρου, της λογοτεχνίας και της ζύμωσης των νέων ιδεών στην ελληνική κοινωνία, βοηθούμενοι και από την ικανή πλέον απόσταση του χρόνου που μας χωρίζει από τις πρώτες πνευματικές εκδηλώσεις της αστικής κοινωνίας μας, τοποθετούν στο πεδίον της έρευνας αυτό που έκανε χιλιάδες παιδιά να καρδιοχτυπούν πολλές δεκαετίες πίσω!
Kατά μία έννοια η «Διάπλασις των Παίδων», γοητευτικά συνδεδεμένη στη λαϊκή συνείδηση με την αστείρευτη φλόγα του Γρηγορίου Ξενόπουλου, διαμόρφωσε αστικές συνειδήσεις και έχτισε γέφυρες με τον έξω κόσμο. Πολλές γενιές, του 1890, του 1910, του 1930, αυτοπροσδιορίστηκαν και σφυρηλάτησαν δεσμούς με την κοινωνία από τα παιδικά τους χρόνια μέσα από τη «Διάπλασι».
Eίναι, δηλαδή, η «Διάπλασις» ένα πέρασμα για τους Eλληνες από τον (συχνά ηθογραφικό) ρομαντισμό της δεκαετίας του 1870 ώς τον σκληρό απόηχο του B΄ Παγκοσμίου Πολέμου. «Ψήθηκαν» μαζί με τη «Διάπλασι» τα Eλληνόπουλα σε όλες τις δοκιμασίες και τις περιπέτειες και μεγάλωναν μαζί της ωριμάζοντας. Π.χ. στον ατυχή πόλεμο του 1897 έχει αποτυπωθεί η πρώτη εθνική απογοήτευση των μικρών και μεγαλύτερων «Διαπλασόπουλων», επιστολές που αποτελούν σήμερα μία άλλη ανάγνωση και σφυγμομέτρηση του λαϊκού αισθήματος εκείνη την εποχή.
Πολύτιμο εργαλείο
Πώς επιζεί η «Διάπλασις», που γεννήθηκε τον 19ο αιώνα, στη μικρή Aθήνα του Γεωργίου του A΄, στις μέρες μας, στα πρώτα χρόνια του 21ου αιώνα; Mπορεί κανείς να τη δει απλώς ως μία νοσταλγική νότα, να θυμηθεί τον παππού ή τον προπάππο, να φανταστεί τις διαφορές και να ζυγίσει τα καλά και τα κακά μιας περασμένης εποχής. Eνας ερευνητής, ένας φοιτητής, ένας απλός πολίτης με ειδικά ενδιαφέροντα βρίσκεται αυτομάτως με ένα πολύτιμο εργαλείο στα χέρια. Oι «Kυριακές» του Γρηγορίου Ξενόπουλου, οι θρυλικοί, δηλαδή διαγωνισμοί υπό τύπον ερωτήσεως επί σειρά δεκαετιών, που επανεκδίδονται τώρα με την «Kαθημερινή», έχουν τεράστιο κοινωνικό, εκπαιδευτικό, αισθητικό ενδιαφέρον. Eίναι δύσκολο να δει κανείς τη «Διάπλασι» να ανταγωνίζεται τα σύγχρονα έντυπα και τον σύγχρονο τρόπο ζωής των παιδιών. Aλλωστε, κάτι τέτοιο θα αδικούσε την ίδια της τη διαδρομή.
H στροφή στην αναζήτηση της παλαιότερης Eλλάδας περνάει συχνά μέσα από τα παλιά περιοδικά και η ιδιαιτερότητα της «Διαπλάσεως», που με τους πολλούς «ζωντανούς χαρακτήρες» της δημιούργησε στο μυαλό των αναγνωστών τον πρώτο «αστικό οίκο» (έθεσε, δηλαδή, θεμέλια αστικής συνείδησης), της δίνει πρωταγωνιστικό ρόλο. Hδη, οι εκδόσεις Aδελφών Γ. Bλάσση, που επί σειράν ετών εκδίδουν κατ’ αποκλειστικότητα το έργο του Ξενόπουλου, εκδίδουν και δερματόδετους τόμους της «Διαπλάσεως» με επιλογή συγκεκριμένων ετών απ’ όλες τις περιόδους (κυκλοφορούν οι τόμοι 1896, 1900, 1935, 1940, 1947 και σύντομα 1905).
Πολλαπλές αναγνώσεις
Για τη σειρά αυτή, η αναπληρώτρια καθηγήτρια του Παιδαγωγικού Tμήματος του Πανεπιστημίου Aθηνών Bίκυ Πάτσιου αναλύει την ιστορική διαδρομή του περιοδικού, θέμα που την έχει απασχολήσει ερευνητικά. Στο βιβλίο της «H Διάπλασις των Παίδων, 1879 - 1922» (εκδ. «Kαστανιώτη») εντάσσει την εν γένει προσφορά του περιοδικού μέσα στην ευρωπαϊκή ιστορία των κοινωνικών και παιδαγωγικών ιδεών. «H “Διάπλασις των Παίδων”», επισημαίνει, «προσφέρεται σε πολλαπλές αναγνώσεις που γίνονται δυνατές χάρη στην οργάνωση του υλικού της».
Eτσι, λοιπόν, η «Διάπλασις» μας οδηγεί να επαναπροσδιορίδουμε τη σκοπιμότητα του παιδαγωγικού έργου, αλλά και τη συμβολή ενός τέτοιου περιοδικού στην ανάπτυξη της λογοτεχνίας. Λογοτέχνες και λόγιοι εμφανίζονται για πρώτη φορά στις στήλες της «Διαπλάσεως», όπως ο Γεώργιος Bιζυηνός. Oι «Aθηναϊκές Eπιστολές» (τις οποίες έχει μελετήσει διεξοδικά ο επικ. καθηγητής του Tμήματος Δημοτικής Eκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Aθηνών Kωνσταντίνος Mαλαφάντης σε ένα τόμο που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Aστήρ»), καλλιεργούν την αθηναϊκή τέχνη του χρονογραφήματος και η στήλη των επιστολών έχουν στα σημερινά μάτια αξία ιστορικού ντοκουμέντου.
Tα «Διαπλασόπουλα»
Oπως επισημαίνεται , η ιδιαιτερότητα της «Διαπλάσεως» σε σχέση με άλλα ελληνικά περιοδικά έγκειται στη μακροβιότητά της και στη συμμετοχή των αναγνωστών στη διαμόρφωση θεματικών ενοτήτων. Eίναι αναρίθμητα τα μετέπειτα διάσημα «Διαπλασόπουλα» απ’ όλες τις σφαίρες της ζωής. Aναπόφευκτα η διασύνδεση «Διαπλάσεως» και Γρηγορίου Ξενόπουλου είναι αυτονόητη, παρ’ ότι ο Ξενόπουλος ανέλαβε το περιοδικό περίπου 15 χρόνια μετά την έκδοσή του. Oχι μόνο του έδωσε νέα πνοή αλλά συνέστησε επί της ουσίας έναν κοινωνικό διάλογο για πολλές δεκαετίες, που συνέβαλε στη λογοτεχνική και αισθητική παιδεία κατά τρόπο δύσκολο να συνεκτιμηθεί με τα σύγχρονα κριτήρια. Tο 2001 τιμήθηκαν τα 50 έτη από τον θάνατο αυτού του μοναδικού σε αντοχή, επιμονή και εφευρετικότητα πολυπράγμωνος συγγραφέα.

4 Νοεμβρίου 2008

Κωστής Παλαμάς
Aπό τον Παρνασσισμό στο Συμβολισμό
Με τη συλλογή Τα Τραγούδια της Πατρίδας μου, ο Παλαμάς βρίσκεται κοντά στο δημοτικό τραγούδι, η θεματική της συλλογής αυτής εκφράζει την πατριωτική έξαρση και χρησιμοποιείται ενίοτε ο δεκαπεντασύλλαβος. Στο ποίημα «Ψυχή» από τη συλλογή Τα μάτια της ψυχής μου διαφαίνεται ήδη η τάση του ποιητή να εναρμονίσει τις ανώτερες έννοιες με τη μορφή του δημιουργήματός του. Τα ποιήματα «Η φύσις κρύβει» και ιδιαιτέρως τα «Μαγιοβότανα» από τη συλλογή Ίαμβοι και Ανάπαιστοι
[7] προαναγγέλλουν κατά κάποιον τρόπο το «Δωδεκάλογο του Γύφτου». Στο ποίημα «Μαγιοβότανα» και στον επικό «Δωδεκάλογο» κυριαρχεί το σύμβολο του πλάνητος ποιητή/ καλλιτέχνη που ζει εξόριστος από την κοινωνία. Στα σονέτα του Παλαμά που έχουν επιλεγεί από όλες τις ποιητικές συλλογές του διακρίνονται επίσης τα θέματα του έρωτα, του καθημερινού στοιχείου, του οικείου χώρου και η έκφραση του συναισθήματος. Αυτό όμως που χαρακτηρίζει κυρίως την ποίηση του Παλαμά είναι η επιδίωξη εναρμόνισης του λόγου με το ρυθμό (βλ. και Πολίτου-Μαρμαρινού 1976). Η ενασχόληση αυτή εκφράζεται εύστοχα σ' ένα τετράστιχο του «Δωδεκάλογου»: «Καθώς δένω και το Λόγο,/δαίμονα και ξωτικό,/ στο χρυσό το δαχτυλίδι,/ στο Ρυθμό» (Λόγος τρίτος, τετράστιχο 7). Η Παλαμική ποιητική εξελίσσεται προχωρώντας από τον Παρνασσισμό στο Συμβολισμό. Η τεχνική του Συμβολισμού αφορά στη χρήση μιας συγκεκριμένης εικονοποιίας για να εκφραστούν αφηρημένες ιδέες και συναισθήματα (Chadwick 1981, βλ. http://www.komvos.edu.gr/diaglossiki/REVMATA/Symbolismos/Symboli...). Ο συμβολιστής ποιητής ως αντιπρόσωπος ενός υπερβατικού κόσμου, είναι σε θέση να συλλάβει, έστω και φευγαλέα, ορισμένα μηνύματα ή οράματα, τα οποία υποβάλλει εμμέσως με την ποίησή του.
Η εξέλιξη αυτή στην ποιητική του Παλαμά γίνεται ιδιαίτερα αισθητή στο «Δωδεκάλογο του Γύφτου», όπου η ποίηση χρησιμοποιείται για την υποβολή ιδεών. Το βιολί στο «Δωδεκάλογο» είναι το σύμβολο της μουσικής που ο ποιητής συνδέει με την τέχνη του ενώ ο Γύφτος συμβολίζει τον υπερ-καλλιτέχνη. Με το βιολί του, δηλαδή τη μουσική και την ποίηση, θα επιδιώξει να αναγεννήσει τον κόσμο και να αναδημιουργήσει τα φθαρμένα είδωλα του πολιτισμού που είχε ήδη καταρρίψει λόγω της αναποτελεσματικότητάς τους (αγάπη, θρησκεία, πατρίδα, αρχαιότητα, γκρεμίζονται για να αναδημιουργηθούν). Έτσι ο Γύφτος δηλώνει ευθαρσώς «δε γνωρίζω από θρησκείες,/ μήτε σκύβω σε θεούς» (Λόγος Τρίτος, τετράστιχο 26) , αλλά «[…] Ξέρω/ την πανώρια μουσική/ θα τη ζήσης θεία μαζί μου/ στο δικό μου το βιολί» (Λόγος Τρίτος, τετράστιχο 15). Στον τέταρτο Λόγο «Ο Θάνατος των Θεών», ο ποιητής τιμά την έμπνευσή του με αναφορές στην ποίηση του Leconte de Lisle (ο λόγος του οποίου προβάλλει αυτούσιος ως motto στην αρχή και δημιουργικά ενσωματωμένος στα τετράστιχα 7 και 8, στ. 58-65). Την πορεία του Παλαμά από τον Παρνασσισμό στο Συμβολισμό ακολουθεί και ο ποιητής Ιωάννης Γρυπάρης, ο οποίος στη συλλογή του Σκαραβαίοι και Τερακότες ακολουθεί τις επιταγές του Παρνασσισμού, ενώ στις ποιητικές συλλογές Ιντερμέδια και Ελεγεία βρίσκεται εγγύτερα στο Συμβολισμό.

2 Νοεμβρίου 2008

Ο ΕΡΥΘΡΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ
Ο Ερυθρός Σταυρός είναι μια παγκόσμια οργάνωση, που έχει σα σκοπό της να προσφέρει βοήθεια και περίθαλψη σε ανθρώπους που υποφέρουν. Έχει δικές του υπηρεσίες σε όλες σχεδόν τις χώρες της γης και διαθέτει πολλά μέσα, για να μπορεί να ανταποκρίνεται στο έργο του. Ιδρυτής του Ερυθρού Σταυρού ήταν ο Ερρίκος Ντυνάν, ένας άνθρωπος με όλη τη σημασία της λέξης, που είχε συνειδητοποιήσει πιο ήταν το καθήκον του απέναντι στο συνάνθρωπό του. Πρόσφερε τον εαυτό του και την περιουσία του και αγωνίστηκε πολύ για να πετύχει αυτό που ήθελε. Στον αγώνα του τον στήριξε η αγάπη και η πίστη του ότι οι άνθρωποι είναι αδερφοί μεταξύ τους και δεν πρέπει να προξενούν τόσο πόνο και δυστυχία ο ένας στον άλλο. Με διεθνείς συνθήκες ο Ερυθρός Σταυρός μπορεί να κινείται σε οποιοδήποτε μέρος της γης και να προσφέρει τη βοήθειά του. Όπου γίνονται πόλεμοι, έχει το δικαίωμα να βρίσκεται ακόμα και μέσα στη μάχη και να περιθάλπει τους τραυματίες. Αν σε κάποιο μέρος της γης γίνουν σεισμοί ή πλημμύρες ή πέσει κάποια επιδημία, ο Ερυθρός Σταυρός πρώτος θα συμπαρασταθεί και θα προσφέρει τη βοήθειά του στους ανθρώπους, που την έχουν ανάγκη. Ο ερυθροσταυρίτης θα απλώσει το χέρι του στον συνάνθρωπό του, στον αδερφό του και θα τον συνδράμει. Θα βρεθεί κοντά του τη δύσκολη ώρα και θα προσπαθήσει να απαλύνει τον πόνο του. Οι ερυθροσταυρίτες έχουν βαθιά συναίσθηση των καθηκόντων τους και έχουν απόλυτα συνειδητοποιήσει τον προορισμό τους. Αξίζει να τους θαυμάζουμε για την πολύτιμη προσφορά τους στον κόσμο μας. Ο Ερυθρός Σταυρός έχει δικά του νοσοκομεία και Σταθμούς Πρώτων Βοηθειών, καθώς και κέντρα αιμοδοσίας, στα οποία μπορεί οποιοσδήποτε πολίτης να προσφέρει λίγο αίμα και να σώσει ένα συνάνθρωπό του, που η ζωή του βρίσκεται σε κίνδυνο. Κάθε χρόνο επίσης γίνεται έρανος για την οικονομική ενίσχυση του και έχουμε όλοι μας καθήκον να προσφέρουμε ότι μπορούμε. Η ανθρωπότητα χρωστάει μεγάλη ευγνωμοσύνη στον Ερρίκο Ντυνάν και σε όλους τους ερυθροσταυρίτες που με κίνδυνο της ζωής τους, πολλές φορές, βρέθηκαν μέσα στη φωτιά της μάχης, μέσα στα ερείπια και την καταστροφή, για να κάνουν το ιερό τους χρέος. Αν υπήρχαν πολλοί άνθρωποι σαν κι αυτούς, ασφαλώς η ζωή μας θα ήταν καλύτερη. Αν μπορούσαμε να απλώνουμε με στοργή το χέρι μας στον συνάνθρωπό μας, που υποφέρει, αν καταλαβαίναμε πόση αξία έχει μια ανθρώπινη ζωή, αν αποφασίζαμε να θυσιάζουμε κάτι δικό μας και να το προσφέρουμε στον άλλο, οπωσδήποτε θα καταξιωνόμαστε σαν άνθρωποι.

22 Οκτωβρίου 2008


Η ΔΙΩΡΥΓΑ ΤΟΥ ΠΑΝΑΜΑ

Ένα απο τα μεγαλύτερα σύγχρονα επιτεύγματα του ανθρώπου και της Μηχανικής είναι η Διώρυγα του Παναμα... Ένα έργο που για να ολοκληρωθεί έκανε 12 χρόνια και ενώνει τους 2 ωκεανούς Ατλαντικό και Ειρηνικό μεσω μιας τεχνητής διώρυγας μήκους 92χλμ διαμέσου ενος ορεινού όγκου της Κεντρικής Αμερικής... Αυτό ήταν και το κυριότερο πρόβλημα , διότι η λίμνη που υπάρχει μεσα στον ορεινό αυτό όγκο είναι περίπου 100 μέτρα πιό ψηλά απο την στάθμη των ωκεανών. . . Έτσι έπρεπε να βρεθεί ενας τόπος να ανυψώνονται τα πλοία μέχρι αυτό το ύψος. Δημιουργήθηκε κατ αρχάς λοιπόν μία τεράστια τεχνητή λίμνη και 3 ενότητες που έχουν 3 δεξαμενές η καθεμιά (κατι σαν μπανίερες) . Σκοπός αυτων των δεξαμενών, βασισμένων στην αρχή των συγκοινωνούντων δοχείων, είναι να ανυψώνουν ή να κετεβάζουν τα πλοία διαδοχικά επίπεδα. Κάθε δεξαμενή έχει μήκος 305 μ , πλάτος 33.5μ και βάθος 25.3μ. Έτσι το μέγιστο μέγεθος ενος πλοίου για να μπορέσει να περάσει ειναι Μηκος=295μ Πλατος= 32μ Βύθισμα= 12μ Στις πρώτες δεξαμενές Gatun το πλοίο που κατευθύνεται απο τον Ατλαντικό προς το Ειρηνικό ανυψώνεται διαδοχικά 25μ για να μπορέσει να φτάσει στο ύψος της τεχνητής λίμνης. Αφού διασχίσει περίπου 33 μιλια φτάνει στην δεύτερη συστοιχία δεξαμενών P.Miguel όπου κατεβαίνει 9μ για να μπει στην λίμνη Μιραφλόρες. Και τέλος φτάνει στις τελευταίες δεξαμενές Miraflores όπου κατεβαίνει πάλι διαδοχικά αλλα 20μ για να έρθει στο ύψος των υδάτων του Ειρηνικού ωκεανού.

για να δείτε ένα βίντεο για το τρόπο λειτουργίας κάντε κλικ εδώ:http://www.youtube.com/watch?v=-vi19z4LEi0
ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ ΚΑΙ ΤΟ ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ
Το πραγματικό του όνομα ήταν Οδυσσέας Αλεπουδέλης. Γεννήθηκε στο Ηράκλειο της Κρήτης το 1911 από γονείς που κατάγονταν από τη Λέσβο. Με το ξέσπασμα του Α' Παγκοσμίου Πολέμου εγκαταστάθηκε με τους γονείς του στην Αθήνα, όπου σπούδασε νομικά στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Το 1924 κάνει την εμφάνισή του στη Γαλλία το κίνημα του υπερρεαλισμού και με ηγέτη τον Αντρέ Μπρετόν. Το κίνημα αυτό ταίριαζε στην ιδιοσυγκρασία του Ελύτη. Το δέχτηκε και το υπηρέτησε μέχρι το τέλος της ζωής του. Ομως ο Ελύτης δεν υπήρξε ποτέ ένας καθεαυτό υπερρεαλιστής. Ο ίδιος πίστευε ότι χρειαζόταν μια βουλητική παρέμβαση στον αυτοματισμό που θα τον οργάνωνε και θα τον κατεύθυνε από το ένα σημείο στο άλλο.
Στον ελληνοϊταλικό πόλεμο του 1940-41 ο Ελύτης επιστρατεύτηκε και πολέμησε ως έφεδρος ανθυπολοχαγός. Οι εμπειρίες από αυτόν τον πόλεμο σημάδευσαν για πάντα τη ζωή του.
Το 1979 ο Οδυσσέας Ελύτης, αυτός ο πνευματικός άνθρωπος που ήταν αφοσιωμένος αποκλειστικά στην ποίηση, τιμήθηκε με την ανώτερη τιμητική διάκριση στο χώρο της λογοτεχνίας, το βραβείο Νόμπελ, για το ποιητικό του έργο "Αξιον Εστί".
Στα ελληνικά γράμματα εμφανίστηκε το 1935 με ποιήματα που δημοσίευσε στο λογοτεχνικό περιοδικό "Τα Νέα Γράμματα". Από τότε θα συνεχίσει να γράφει ποιήματα και δοκίμια και να μεταφράζει τα καλύτερα έργα της ξένης λογοτεχνίας.
Στα ποιήματά του διακρίνει κανείς μια βαθιά αίσθηση της ζωής, υγεία και σφρίγος που εξωτερικεύονται με την παράθεση συνεχών απροσδιόριστων εικόνων, συνειρμικά δεμένες μεταξύ τους. Ο λόγος είναι συναισθηματικά φορτισμένος.
Φυλλομετρώντας τη μεγάλη λογοτεχνική παραγωγή του θα πρέπει να σταθεί κανείς στις ποιητικές συλλογές "Προσανατολισμοί" (1940), "Ηλιος ο πρώτος" (1943), "Ασμα ηρωικό και πένθιμο για τον χαμένο ανθυπολοχαγό της Αλβανίας" (1945), "Αξιον Εστί" (1959), "Εξι και μία τύψεις για τον ουρανό" (1960), "Το φωτόδενδρο και η δέκατη τέταρτη ομορφιά" (1971), "Ο ήλιος, ο ηλιάτορας" (1971), "Θάνατος και ανάσταση του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου" (1971), "Το μονόγραμμα" (1972), "Τα ρώ του έρωτα" (1972), "Τα ετεροθαλή" (1974), "Μαρία Νεφέλη" (1978),στα δοκίμια "Ο ζωγράφος Θεόφιλος" (1973), "Ανοιχτά χαρτιά" (1974), "Η μαγεία του Παπαδιαμάντη" (1976),και στις μεταφράσεις. Το σημαντικότερο έργο του είναι η "Δεύτερη γραφή" (1976), στο οποίο περιέχονται έργα των Ρεμπώ, Ελιάρ, Ζουβ, Μαγιακόφσκι, κ.α. Μετέφρασε επίσης τον "Κύκλο με την κιμωλία" του Μπερτολντ Μπρέχτ, τη "Νεράιδα" του Ζιροντού και τις "Δούλες" του Ζαν Ζεναί.
Το Αξιον Εστί
Αποτελεί την πιο σημαντική ποιητική σύνθεση του Ελύτη. Κυκλοφόρησε τον Δεκέμβριο του 1959. Στο έργο αυτό, ο ποιητής εκφράζει την αγωνία του τόπου στις σύγχρονες κρίσιμες στιγμές.
Το έργο είναι μια σύνθεση που αποτελείται από τρία μέρη: Η Γένεσις, Τα Πάθη, Το Δοξαστικόν. Η Γένεση είναι μια εισαγωγή όπου ο ποιητής ταυτίζει τη μοίρα του με εκείνη του υπόλοιπου Γένους. Τα Πάθη, που αποτελούνται από αναγνώσματα σε πεζό λόγο, ψαλμούς και άσματα, εκφράζουν τα πάθη του ελληνικού λαού μέχρι το τέλος της Κατοχής. Το Δοξαστικό είναι ένα όραμα γεμάτο αισιοδοξία για μια καλύτερη ζωή για την Ελλάδα και για όλη την ανθρωπότητα.
Το Αξιον Εστί είναι ένα έπος, δοσμένο όμως με τρόπο καθαρά λυρικό. Υμνεί, όπως και η Ακολουθία του Ακάθιστου Υμνου, τη νίκη της ζωής πάνω στο θάνατο. Με το έργο του αυτό, ο Ελύτης αξιοποίησε όλη την παράδοση της ελληνικής γλώσσας, της λαικής, της λόγιας, αλλά και εκείνη της εκκλησιαστικής υμνογραφίας.
Το έργο μελοποιήθηκε υποδειγματικά από τον Μίκη Θεοδωράκη, που έφερε το δύσκολο ποίημα του Ελύτη πιο κοντά στον ελληνικό λαό κάνοντας πιο προσιτά κάποια από τα μηνύματα αυτού του τόσο σημαντικού έργου.
Την ίδια ονειρική μαγεία το ίδιο «εν εγρηγόρσει όνειρο» ζει και ξετυλίγει και στις νεώτερες ποιητικές συλλογές του : «Ηλιος ο ηλιάτορας», «Τα ρω του έρωτα» κτλ. « Μια θέληση ζωής - γράφει ο Ανδρέας Καραντώνης - μια αβράδιαστη χαρά ηρεμίας και νιότης αναπηδά κάθε στιγμή απο τους στίχους του Ελύτη, ντυμένη εικόνες που έχουν την έκφραση και την ποιότητα του χορταριού, της θάλασσας, του βότσαλου, του μοναχικού δέντρου, της ηλιαχτίδας, κοντολογής την ποιότητα των στοιχείων απο τα οποία είναι πλασμένη η φυσική πραγματικότητα της χώρας μας».Eκτος από την ποίηση ό Ελύτης έγραψε αξιόλογες κριτικές σελίδες καί μετάφρασε με επιτυχία ξένα ποιήματα καί θεατρικά έργα. Πολλές ποιητικές συλλογές του επανεκδόθηκαν επανειλημμένα, καί πολλά ποιήματα του μελοποιήθηκαν καί είναι από τα αγαπημένα τραγούδια της νεολαίας. Πολλά ποιήματα του επίσης έχουν μεταφραστεί σε πολλές ξένες γλώσσες.To 1979 παίρνει το βραβείο Νομπέλ Λογοτεχνίας, μια δίκαιη τιμή και διεθνή αναγνώριση για τον ποιητή. Το 1987 αναγορεύθηκε επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου της Ρώμης και του Πανεπιστημίου των Αθηνών. Ενώ το 1989 τιμήθηκε με το γαλλικό παράσημο του Ανώτατου Ταξιάρχη της Λεγεώνας της Τιμής.
"Τι γύρευες στ' αλβανικό βουνό / μονάκριβε νησιώτη / Και λαβωμένο κλαίει το δειλινό την ακριβή σου νιότη / Πάει ο ήλιος, πάει κι η Αμοργός / στα μάτια του νυχτώνει Κι ο έφεδρος ανθυπολοχαγός / κοιμάται μες στο χιόνι / Τα χρόνια σου καπνός τα παιδικά / ανάσα η εφηβεία / Στον τοίχο ματωμένα ιδανικά / μετάλλια και βραβεία Πάει ο ήλιος, πάει κι η Αμοργός / στα μάτια του νυχτώνει / Κι ο έφεδρος ανθυπολοχαγός / κοιμάται μες στο χιόνι..."

19 Οκτωβρίου 2008

ΕΝΕΡΓΕΙΑ-ΠΗΓΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Οι " αποθήκες " ενέργειας ονομάζονται "Πηγές Ενέργειας" και διακρίνονται σε αυτογενείς (πυρήνες ατόμων, ήλιος, γαιάνθρακες ή πετρέλαιο) και τεχνητές (ταμιευτήρες, ηλεκτρικοί συσσωρευτές). Επίσης διακρίνονται σε πρωτογενείς πηγές που περιλαμβάνουν τη δυναμική ενέργεια των πυρήνων και δευτερογενείς που είναι όλες οι άλλες μορφές / πηγές ενέργειας. Όσον αφορά όμως τα αποθέματα ενέργειας (ενεργειακό δυναμικό), οι πηγές ενέργειας διακρίνονται σε συμβατικές ή μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Οι αυτογενείς ή πρωταρχικές πηγές ενέργειας
Είναι αποθηκευμένες ή υπάρχουν στη φύση. Ο ήλιος είναι η πρωταρχική και η βασική πηγή ενέργειας της γης. Η ενέργειά του είναι αποθηκευμένη και σε άλλες πρωταρχικές πηγές, όπως στο κάρβουνο, στο πετρέλαιο, στο φυσικό αέριο στη βιομάζα και προκαλεί τον υδρολογικό κύκλο και την ενέργεια του ανέμου. Άλλες πρωταρχικές πηγές ενέργειας που υπάρχουν στη γη είναι η πυρηνική ενέργεια των ραδιενεργών στοιχείων, η θερμική ενέργεια που είναι αποθηκευμένη στο εσωτερικό της γης και βέβαια η δυναμική ενέργεια.Για να είναι χρήσιμη μια πηγή ενέργειας είναι αναγκαίες ορισμένες προϋποθέσεις:
Η ενέργεια αυτή να είναι άφθονη και η πρόσβαση στην ενεργειακή πηγή εύκολη·
Να μετατρέπεται χωρίς δυσκολία σε μορφή που μπορεί να χρησιμοποιηθεί από τα σύγχρονα μηχανήματα·
Να μεταφέρεται εύκολα·
Να αποθηκεύεται εύκολα
Μη ανανεώσιμες πηγές
Αποκαλούνται έτσι γιατί δεν είναι δυνατό να ανανεώσουν σε εύλογο, για τον άνθρωπο, χρονικό διάστημα την αποθηκευμένη τους ενέργεια. Η διαδικασία σχηματισμού τους διήρκεσε εκατομμύρια χρόνια. Οι μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας περιλαμβάνουν :
Τα στερεά καύσιμα των γαιανθράκων, όπως λιγνίτη, ανθρακίτη, τύρφη,
Τα υγρά καύσιμα που παίρνουμε με κατεργασία, όπως μαζούτ, πετρέλαιο, βενζίνη, κηροζίνη κλπ.,
Τα αέρια καύσιμα όπως το φυσικό αέριο, υγραέριο κλπ. και
Την πυρηνική ενέργεια που παίρνουμε από τη σχάση ραδιενεργών υλικών.